Voordelig leren? In deze gevallen mag jij je cursus declareren

De markt verandert snel. Ontwikkelingen in de techniek, IT, bedrijfskunde en andere vakgebieden vereisen continu nieuwe vaardigheden. Een afgeronde opleiding is daarom soms niet meer voldoende. Sinds 1 juli 2015 is om die reden de wettelijke scholingsplicht voor werkgevers in het leven geroepen. Deze regeling verplicht werkgevers om werknemers de mogelijkheid te geven noodzakelijke opleidingen en cursussen te volgen. Maar wanneer is zo’n opleiding of cursus ‘noodzakelijk’? En in welke gevallen betaalt je werkgever de studiekosten?

Ik wil graag een cursus volgen!

Stel, jij wil je als voorbeeldige werknemer graag verder ontwikkelen door een cursus te volgen. Dat levert voor je werkgever ook een hoop voordelen op. Jij bent straks beter in staat je functie uit te voeren of kan zelfs promotie maken. Wettelijk gezien is je werkgever helaas niet verplicht jouw cursus te betalen. Je moet je werkgever er dus zelf van overtuigen dat het wederzijds voordeel op gaat leveren. 

Voor congressen, coaching of kortdurende cursussen zijn werkgevers vaak wel bereid in de buidel te tasten. Gaat het om een langere (en duurdere) cursus, dan is het goed mogelijk dat je werkgever de kosten wel wil vergoeden, maar van jou verwacht dat je de werkzaamheden voor de cursus in je vrije tijd uitvoert.

Studiekostenbeding

Als het om een langdurig opleidingstraject gaat en je werkgever dat betaalt, worden de gemaakte afspraken meestal in een studiekostenbeding vastgelegd. Het gaat hierbij vooral om wat er gebeurt als jij vroegtijdig met de opleiding stopt of na de opleiding ontslag neemt of ontslagen wordt. Een werkgever wil natuurlijk niet in jouw opleiding investeren als je vervolgens naar een andere werkgever gaat. In een studiekostenbeding worden daarom voorwaarden opgenomen omtrent het terugbetalen van de studiekosten. 

Veel werknemers zijn een beetje huiverig voor de maatregelen rondom het terugbetalen van studiekosten, maar dit is niet nodig. Wil je toch een andere baan, dan kan je in de salarisonderhandelingen bijvoorbeeld de voorwaarde stellen dat je nieuwe werkgever jouw ‘studieschuld’ terugbetaalt. Desalniettemin is het altijd een verstandig idee een jurist naar het studiekostenbeding te laten kijken.

Verplicht een cursus volgen

In veel vakgebieden stelt de werkgever het echter verplicht dat de werknemer (regelmatig) een cursus volgt. In dat geval is de werkgever uiteraard verantwoordelijk voor de kosten, maar jouw rechten en plichten kunnen wel verschillen.

Verplichting in cao of arbeidsovereenkomst

Bij sommige beroepen is scholing een essentieel en noodzakelijk onderdeel van het beroep. Denk hierbij bijvoorbeeld aan politieagenten of medisch specialisten. In deze gevallen zijn regelingen omtrent het verplicht volgen van cursussen meestal in de cao of de arbeidsovereenkomst opgenomen. Daar heb je je dus simpelweg aan te houden. De kosten komen dan (in elk geval voor het overgrote deel) voor rekening van de werkgever, maar je kan bijvoorbeeld wel verplicht worden op je vaste vrije dag aan een cursus deel te nemen.

Geen verplichting in cao of arbeidsovereenkomst

Staat er in jouw cao of arbeidsovereenkomst niks over het verplicht volgen van cursussen? Dan kan je hierover met je werkgever in gesprek gaan. Enerzijds mag de werkgever van jou de nodige inzet (en daarmee deelname) verwachten, zeker als de cursus duidelijk aantoonbaar van belang is voor jouw functie. Anderzijds mag jij verwachten dat je de cursus onder werktijd mag volgen of extra uitbetaald krijgt (eventueel in de vorm van vakantiedagen). Kan je aantonen dat je de cursus om privéredenen niet buiten werktijd kunt volgen? Dan mag je deelname weigeren of een alternatieve gang van zaken voorstellen.